Strait of Hormuz:
Strait of Hormuz: హర్మూజ్ జలసంధిలో ఊహించని ఘటన చోటుచేసుకుంది. సింగపూర్ జెండాతో ప్రయాణిస్తున్న భారీ కార్గో నౌక సముద్రంలో మునిగిపోవడంతో అందులోని కంటైనర్లు నీటిపై తేలియాడుతున్నాయి. ఇదే సమయంలో సముద్రంలో వేలాది ఐఫోన్లు, లగ్జరీ పర్‌ఫ్యూమ్‌లు కొట్టుకువస్తున్నాయని, వాటిని దక్కించుకునేందుకు ప్రజలు పోటీ పడుతున్నారని సోషల్ మీడియాలో వీడియోలు వైరల్ అవుతున్నాయి. అయితే ఈ వీడియోల వెనుక ఆసక్తికరమైన నిజాలు బయటపడ్డాయి.
Strait of Hormuz: హర్మూజ్ జలసంధిలో ఏం జరిగింది?
అక్టోబర్ 13న హర్మూజ్ జలసంధిలో ప్రయాణిస్తున్న సింగపూర్ రిజిస్ట్రేషన్ కలిగిన జీఎఫ్‌ఎస్ ప్రైడ్ (GFS Pride) అనే కంటైనర్ నౌక ప్రమాదానికి గురైంది. నౌకకు తీవ్ర నష్టం జరగడంతో మంటలు చెలరేగి చివరకు సముద్రంలో మునిగిపోయింది.
అక్టోబర్ 14న సింగపూర్ మారిటైమ్ అండ్ పోర్ట్ అథారిటీ ఈ విషయాన్ని అధికారికంగా వెల్లడించింది. ప్రమాద సమయంలో నౌకలో 21 మంది సిబ్బంది ఉండగా, వారందరినీ సురక్షితంగా తరలించారు. ఎవరికీ గాయాలు కాలేదని అధికారులు తెలిపారు.
ఈ నౌకకు సుమారు 2,824 TEUల సరుకు రవాణా సామర్థ్యం ఉంది. అంటే 20 అడుగుల ప్రామాణిక కంటైనర్ల కొలతలో లెక్కించే సామర్థ్యం. అయితే ప్రమాద సమయంలో నౌకలో ఖచ్చితంగా ఎన్ని కంటైనర్లు ఉన్నాయనేది అధికారికంగా వెల్లడికాలేదు.
Strait of Hormuz: సముద్రంలో తేలుతున్న ఐఫోన్లు!
నౌక మునిగిపోయిన తర్వాత సముద్రంలో కంటైనర్లు తేలియాడుతున్న దృశ్యాలు వెలుగులోకి వచ్చాయి. ఇదే సమయంలో వాటిలో ఖరీదైన ఐఫోన్లు, ఫ్రెంచ్ పర్‌ఫ్యూమ్‌లు, ఇతర ఎలక్ట్రానిక్ వస్తువులు ఉన్నాయంటూ సోషల్ మీడియాలో ప్రచారం మొదలైంది. కొన్ని వీడియోల్లో సముద్ర తీరానికి పెద్ద సంఖ్యలో మొబైల్ ఫోన్ బాక్సులు కొట్టుకువచ్చినట్లు కనిపిస్తోంది. స్థానిక ప్రజలు వాటిని చేతుల్లో పట్టుకుని పరుగులు తీస్తున్నట్లు చూపించారు.
మరికొన్ని వీడియోల్లో చిన్న పడవల్లో వెళ్లిన జాలర్లు సముద్రంలో తేలుతున్న బాక్సులను సేకరిస్తున్నట్లు కనిపించింది. ఒక పడవతో భారీ షిప్పింగ్ కంటైనర్‌ను ఒడ్డుకు లాగేందుకు ప్రయత్నిస్తున్న దృశ్యాలు కూడా వైరల్ అయ్యాయి.
ఒక్కసారిగా వైరల్ అయిన వీడియోలు
హర్మూజ్ జలసంధిలో ఐఫోన్లు ఏరుకుంటున్నారని పేర్కొంటూ ప్రచారంలోకి వచ్చిన వీడియోలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆసక్తిని రేకెత్తించాయి. కొన్ని పోస్టుల్లో సముద్రం ఒక భారీ ఐఫోన్ స్టోర్‌గా మారిపోయిందంటూ వ్యాఖ్యానించారు. మరికొన్ని పోస్టుల్లో స్థానిక జాలర్లు చేపల కోసం కాకుండా ఖరీదైన మొబైల్ ఫోన్ల కోసం సముద్రంలోకి వెళ్తున్నారంటూ ప్రచారం చేశారు.
అయితే ఈ వీడియోలు ఎక్కడ చిత్రీకరించారు? ఎప్పుడు తీశారు? వాటిలో కనిపిస్తున్న వస్తువులు నిజంగా మునిగిపోయిన జీఎఫ్‌ఎస్ ప్రైడ్ నౌకకు చెందినవేనా? అనే ప్రశ్నలు తలెత్తాయి.
Strait of Hormuz: అసలు వీడియోలు నిజమేనా? AI మాయా?
ఈ ఘటనపై అంతర్జాతీయ మీడియా సంస్థ అల్‌జజీరా ప్రత్యేక ఫ్యాక్ట్‌చెక్ నిర్వహించింది. అక్టోబర్ 17న విడుదల చేసిన పరిశోధనలో ఐఫోన్లు, పర్‌ఫ్యూమ్‌లను సేకరిస్తున్నట్లు చూపించే పలు వైరల్ వీడియోలు నిజమైనవి కావని గుర్తించింది.
ఈ వీడియోలకు సంబంధించిన మూలాలను పరిశీలించగా, కృత్రిమ మేధతో ఊహాజనిత దృశ్యాలను రూపొందించే ఒక ఇన్‌స్టాగ్రామ్ ఖాతాతో సంబంధం ఉన్నట్లు వెల్లడైంది. కొన్ని వీడియోలను AI గుర్తింపు సాంకేతికతతో పరీక్షించగా, అవి కృత్రిమంగా రూపొందించినవై ఉండే అవకాశం అధికంగా ఉందని తేలింది.
దీంతో నిజమైన నౌక ప్రమాదాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని AI వీడియోలు సృష్టించి ప్రచారం చేస్తున్నట్లు స్పష్టమైంది.
నౌకలో నిజంగా ఐఫోన్లు ఉన్నాయా?
ఇక్కడ మరో కీలక ప్రశ్న ఉంది. మునిగిపోయిన నౌకలో నిజంగానే వేలాది ఐఫోన్లు ఉన్నాయా? కొన్ని అంతర్జాతీయ వార్తా కథనాల్లో ఐఫోన్లు, విలాసవంతమైన పర్‌ఫ్యూమ్‌లు ఉన్నట్లు పేర్కొన్నారు. కానీ నౌకలోని సరుకుల అధికారిక జాబితా ఇప్పటివరకు బయటకు రాలేదు. అందువల్ల నౌకలో ఎన్ని ఐఫోన్లు ఉన్నాయి? అవి ఏ మోడళ్లు? ఎంత విలువైన పర్‌ఫ్యూమ్‌లు ఉన్నాయి? అనే విషయాలను ధృవీకరించలేం.
ఇరాన్‌కు చెందిన ఫ్యాక్ట్‌చెకింగ్ సంస్థలు కూడా ఐఫోన్లను సముద్రం నుంచి సేకరిస్తున్నట్లు చూపించే వైరల్ దృశ్యాలను నకిలీవిగా గుర్తించాయి. సీమైన్‌ను ఢీకొనడం వల్లే ప్రమాదమా?
నౌక ప్రమాదానికి కారణంపై కూడా భిన్నమైన వాదనలు వినిపిస్తున్నాయి. ఇరాన్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్ కథనం ప్రకారం ప్రమాదానికి గురైన నౌక అనుమతి లేని ప్రమాదకర మార్గంలో ప్రయాణిస్తూ సముద్ర మందుపాతరను ఢీకొట్టింది. అయితే సింగపూర్ మారిటైమ్ అండ్ పోర్ట్ అథారిటీ వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం గుర్తుతెలియని ప్రొజెక్టైల్ తాకడంతో నౌకకు నష్టం వాటిల్లింది.
ఈ రెండు వాదనల్లో ఏది సరైనదనే విషయంపై పూర్తిస్థాయి స్పష్టత రాలేదు.
ప్రపంచ వాణిజ్యానికి హర్మూజ్ జలసంధి ఎందుకు ముఖ్యం?
హర్మూజ్ జలసంధి ప్రపంచంలోని అత్యంత కీలకమైన సముద్ర వాణిజ్య మార్గాల్లో ఒకటి. పర్షియన్ గల్ఫ్ నుంచి ఒమన్ గల్ఫ్, అరేబియా సముద్రానికి వెళ్లే నౌకలు ఈ మార్గాన్ని ఉపయోగిస్తాయి. యుద్ధానికి ముందు ప్రపంచ చమురు, ద్రవీకృత సహజవాయువు వాణిజ్యంలో దాదాపు ఐదో వంతు ఈ జలసంధి మీదుగా జరిగేది.
ఈ ప్రాంతంలో ఉద్రిక్తతలు పెరగడం వల్ల వాణిజ్య నౌకల భద్రతపై ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. నౌకలపై దాడులు జరిగితే అంతర్జాతీయ రవాణా, ఇంధన సరఫరాలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది.
చివరికి అసలు నిజం ఏమిటి?
జీఎఫ్‌ఎస్ ప్రైడ్ నౌక ప్రమాదానికి గురై మునిగిపోయిందనేది అధికారికంగా నిర్ధారణ అయిన విషయం. నౌకలోని 21 మంది సిబ్బంది సురక్షితంగా బయటపడ్డారు. సముద్రంలో కంటైనర్లు తేలియాడుతున్న దృశ్యాలకు కూడా ఆధారాలు ఉన్నాయి.
కానీ సముద్ర తీరంలో వేలాది ఐఫోన్లు దొరికాయని, ప్రజలు వాటిని పెద్దఎత్తున ఏరుకుంటున్నారని వైరల్ అవుతున్న దృశ్యాల్లో కొన్ని AI సృష్టించినవి.
అందువల్ల సోషల్ మీడియాలో కనిపించే ప్రతి వీడియోను నిజమైన ఘటనగా భావించకూడదని ఈ వ్యవహారం మరోసారి గుర్తుచేస్తోంది. ఒక నిజమైన నౌక ప్రమాదానికి కల్పిత దృశ్యాలను జోడిస్తే ఎంత వేగంగా తప్పుడు సమాచారం వ్యాప్తి చెందుతుందో ఈ ఘటన ఉదాహరణగా నిలిచింది.
also read: స్టూడియో వన్ నెట్‌వర్క్ ఛానల్స్
