Vinayakudiki Garika enduku ishtam: వినాయక చవితి వచ్చిందంటే ముందుగా గుర్తొచ్చేది పసుపు వినాయకుడు, పత్రి పూజ, ఉండ్రాళ్లు, కుడుములు, మోదకాలు. వీటితో పాటు గణపతి పూజలో తప్పనిసరిగా కనిపించేది గరిక. చిన్న గడ్డిపోచలా కనిపించే గరికకు వినాయకుడి ఆరాధనలో ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. అసలు గణపతికి గరిక అంటే ఎందుకంత ప్రీతి? పూజలో ముఖ్యంగా గరికనే ఎందుకు సమర్పిస్తారు? దీనికి సంబంధించిన ఒక ఆసక్తికరమైన పురాణ కథనం ఉంది.
అనలాసురుడి వల్ల లోకాలకు ముప్పు
పురాణ కథనాల ప్రకారం.. ఒకప్పుడు అనలాసురుడు అనే రాక్షసుడు లోకాలను తీవ్రంగా ఇబ్బంది పెట్టేవాడట. అతడి నుంచి వెలువడే తీవ్రమైన వేడి, అగ్నిజ్వాలలతో దేవతలు, ఋషులు భయభ్రాంతులకు గురయ్యారని చెబుతారు. అతడి బాధల నుంచి తమను రక్షించమని దేవతలు వినాయకుడిని ప్రార్థించారట. భక్తుల ప్రార్థనకు స్పందించిన గణపతి అనలాసురుడిని ఎదుర్కొని చివరకు అతడిని మింగేశాడని పురాణ గాథ చెబుతోంది.
అనలాసురుడిని మింగిన తర్వాత గణపతికి మంట
అనలాసురుడిని మింగిన తర్వాత సమస్య తీరిపోయిందని అందరూ భావించినా.. గణపతికి మాత్రం కొత్త సమస్య మొదలైంది. అనలాసురుడి అగ్నితత్వం కారణంగా ఆయన శరీరంలో తీవ్రమైన ఉష్ణం ఏర్పడిందని కథనం. ఆ వేడిని తగ్గించేందుకు దేవతలు ఎన్నో ప్రయత్నాలు చేశారట. చంద్రుడిని శిరస్సుపై ఉంచడం, పుష్పాలను సమర్పించడం వంటి ప్రయత్నాలు చేసినా గణపతికి ఉపశమనం కలగలేదని పురాణ గాథలు చెబుతున్నాయి.
21 గరికపోచలతో ఉపశమనం
చివరకు ఋషులు 21 గరికపోచలను గణపతికి సమర్పించారని, వాటిని స్వామివారిపై ఉంచిన వెంటనే ఆయన శరీరంలోని తాపం తగ్గిందని కథనం. అప్పటి నుంచి గరిక గణపతికి ఎంతో ప్రీతిపాత్రమైనదిగా భావించారని చెబుతారు. వినాయకుడిని గరికతో పూజించే సంప్రదాయం కూడా దీనివల్లే ఏర్పడిందనే విశ్వాసం ఉంది.
గరికకు ఎందుకు ఇంత ప్రత్యేకత?
గరికను సంస్కృతంలో దూర్వా అని కూడా పిలుస్తారు. వినాయక పూజలో దీనికి ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ముఖ్యంగా వినాయక చవితి రోజున ఇతర పుష్పాలు, పత్రాలతో పాటు గరికను కూడా సమర్పించడం ఆనవాయితీ. కొన్ని సంప్రదాయాల్లో 21 గరికపోచలను ఒక కట్టగా చేసి గణపతికి సమర్పిస్తారు. ఈ సంఖ్యకు కూడా ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యత ఉందని పండితులు, ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాలు వివరిస్తాయి.
చిన్న గడ్డిపోచలో పెద్ద సందేశం
గరిక చూడటానికి చాలా సాధారణమైన మొక్క. కానీ వినాయక పూజలో దానికి దక్కిన ప్రాధాన్యత ఒక ఆసక్తికరమైన ఆధ్యాత్మిక సందేశాన్ని కూడా ఇస్తుందని భక్తులు భావిస్తారు. విలువైన పూలు, అలంకరణల కంటే భక్తితో సమర్పించే సాధారణమైన గరిక కూడా గణపతికి ప్రీతిపాత్రమేనని ఈ కథనం చెబుతోంది. అంటే దేవుడికి సమర్పించేది ఎంత ఖరీదైనదనే దానికంటే భక్తి, శ్రద్ధే ముఖ్యమనే భావన ఇందులో కనిపిస్తుంది.
వినాయక చవితి రోజు గరిక ఎలా సమర్పించాలి?
వినాయకుడికి పూజ చేసేటప్పుడు తాజా గరికను తీసుకుని శుభ్రంగా కడిగి లేదా శుభ్రమైనదాన్ని ఎంపిక చేసి సమర్పించడం ఆనవాయితీ. సంప్రదాయం ప్రకారం గరికపోచలను గణపతి విగ్రహం వద్ద భక్తిశ్రద్ధలతో సమర్పిస్తారు. అయితే ప్రాంతం, కుటుంబ సంప్రదాయం, ఆచార విధానం ఆధారంగా గరికను సమర్పించే పద్ధతిలో స్వల్ప తేడాలు ఉండవచ్చు.
గమనిక: అనలాసురుడి కథ, 21 గరికపోచలతో గణపతికి ఉపశమనం కలిగిందనే వివరాలు పురాణ/ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాల్లో కనిపించే కథనాలు. వీటిని చారిత్రక లేదా శాస్త్రీయంగా నిర్ధారించబడిన సంఘటనలుగా చూడకూడదు.
